Za nami inauguracja roku akademickiego 2026/2027

Co jest specjalnego w słowie „specjalny”? Prof. Jerzy Bralczyk zainaugurował rok akademicki w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.

30 września 2026 r. oficjalnie rozpoczęliśmy rok akademickie 2026/2027. Podczas uroczystości wykład inauguracyjny „O języku specjalnie” wygłosił prof. Jerzy Bralczyk – jeden z najbardziej rozpoznawalnych polskich językoznawców. W murach Akademii edukację rozpocznie ponad 1500 nowych studentów i studentek.

„Ponad sto lat temu Maria Grzegorzewska rozpoczęła dzieło, z którego wyrosła nasza Akademia. U jego podstaw leżało przekonanie, że każdemu człowiekowi należy się szacunek, a edukacja powinna otwierać przed nim możliwości pełnego uczestnictwa w życiu społecznym” – tymi słowami przybyłych gości i uczestników Inauguracji powitała dr hab. Barbara Marcinkowska, Rektor APS.

W swoim wystąpieniu odniosła się nie tylko do dziedzictwa Marii Grzegorzewskiej, Patronki Uczelni, ale także do wartości Uczelni, które w dynamicznie zmieniającym się świecie pozostają niezmienne – szacunek dla każdego człowieka, prawdziwe wsłuchanie się w jego potrzeby oraz wiara w to, że potencjał jest w każdej osobie. Rektor podkreśliła też, że przed Akademią stoi szereg wyzwań, ale jednym z najważniejszych jest kształcenie przyszłych nauczycieli, pedagogów, psychologów w taki sposób, by potrafili dostrzegać zmiany i mądrze je wprowadzać, by posiedli umiejętności uważnego i krytycznego myślenia oraz odpowiedzialnego podejmowania decyzji.

„Nauczyciel specjalny, psycholog czy pracownik socjalny może mieć realny wpływ na życie innych ludzi i stać się liderem społecznych zmian. Potrzebuje odwagi, by inicjować zmianę i rozwagi, by rozumieć jej konsekwencje” – dodała dr hab. Barbara Marcinkowska.

Goście honorowi i przedstawiciele władz

W uroczystości udział wzięli goście honorowi, przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, a także licznie przybyli rektorzy uczelni wyższych.

List od Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Karola Nawrockiego skierowany do społeczności Akademii odczytał Doradca Prezydenta RP prof. Dariusz Dudek.

W uroczystości wzięła udział także Sekretarz Stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej dr Katarzyna Lubnauer, która na ręce Rektor przekazała list gratulacyjny od Minister Edukacji Narodowej Barbary Nowackiej, a w swoim wystąpieniu podkreśliła, że „dobra edukacja zaczyna się od zobaczenia człowieka”.

„O języku specjalnie” – wykład prof. Jerzego Bralczyka

Głównym punktem uroczystości był wykład prof. Jerzego Bralczyka, profesora nauk humanistycznych i autorytetu w dziedzinie języka polskiego, kultury słowa i komunikacji społecznej. Temat wykładu „O języku specjalnie” z pozoru nawiązywał do misji Akademii, która od ponad stu lat kształci specjalistów pracujących z osobami wymagającymi szczególnego wsparcia – dla nich komunikacja i język są jednym z kluczowych narzędzi pracy.

„Być może niektórych z Państwa zwiódł tytuł tego wykładu, bo nie tyle będę mówił o języku specjalnie, co o pewnym specjalnym słowie – słowie specjalnie” – rozpoczął swój wykład inauguracyjny prof. Bralczyk. „Charakteryzuje się ono tym, że może się odnosić do wszystkiego, bo cokolwiek jest, to traktujemy to specjalnie, czasem specjalnie dobrze, czasem specjalnie źle, a czasami nawet specjalnie tak samo. W słowie specjalny jest coś specjalnego”.

Uczestnicy Inauguracji mieli okazję wysłuchać wykładu, który nie tylko dotykał analizy semantycznej słowa „specjalny”, ale także pokazywał ewolucję tego słowa i jego różne znaczenia na przestrzeni lat. Prof. Bralczyk wskazywał na istotę wpływu intonacji i artykulacji na jego znaczenie, wykorzystanie w eufemizmach, języku marketingu, usług i prawodawstwie. Podkreślił też różnice między traktowaniem specjalnym jako formą wyróżnienia a wyrównywaniem szans. W sposób przystępny, barwny, profesjonalny i jednocześnie pełen humoru pokazywał, jak język może kształtować rzeczywistość.

„To specjalny i niespecjalny ma bardzo wiele użyć” – skonkludował prof. Bralczyk. „I nastręcza pytanie, którym chciałbym zmierzać do końca. Czy ta odrębność, wyjątkowość, inność jest pożądana? Mamy dwie tendencje – tak jak to zwykle bywa. Z jednej strony tendencja społeczna, że nie trzeba wykluczać i nie trzeba wyróżniać. Sprawiedliwość jest jednak pewną wartością w społeczeństwach cenioną i specjalne traktowanie z różnych względów nie bywa tak często akceptowane, ale jeżeli ktoś ma deficyty, ma trochę gorzej, to chcemy go potraktować specjalnie, żeby wyrównać, żeby miał takie same szanse, żeby właśnie tę sprawiedliwość osiągnąć w ten czy inny sposób. Dlatego traktowanie specjalne, niewyróżniające, ale sprawiające, że ktoś może mieć szanse podobne - takie traktowanie specjalne może być akceptowane”.

Uroczystość Inauguracji i wykład prof. Jerzego Bralczyka były transmitowane online – zapraszamy do obejrzenia i wysłuchania wykładu.

Nagranie jest dostępne na stronie www.aps.edu.pl/inauguracja

Dziękujemy wszystkim, którzy byli z nami podczas inauguracji roku akademickiego 2026/2027 – za obecność, wspólne świętowanie i stworzenie wyjątkowej atmosfery tego dnia. Szczególne podziękowania kierujemy do prof. Jerzego Bralczyka za inspirujący wykład oraz do wszystkich gości honorowych, przedstawicieli władz, rektorów i reprezentantów uczelni, którzy swoją obecnością uświetnili tę uroczystość.

Fotorelacja z wydarzenia, zachęcamy do obejrzenia!

Listy gratulacyjne: